Smalle naturalistische border langs een schutting met struisriet, zonnehoed en hemelsleutel in laag avondlicht
Stappenplan

Een beplantingsplan maken

Een beplantingsplan is een tekening van een border waarop staat welke plant waar komt en hoeveel je er nodig hebt. Je maakt het in zes stappen. Daaronder staan vier uitgewerkte voorbeelden van dezelfde smalle border, op zand en op klei, in de zon en in de schaduw.

Wat is een beplantingsplan?

Een beplantingsplan beschrijft wat er in een border komt te staan: welke planten, op welke plek en in welke aantallen. Het bestaat uit een plantenlijst en een tekening op schaal, het uitzetplan. Een beplantingsplan gaat niet over terras, paden of schutting; dat hoort bij een tuinontwerp.

Een goed plan begint niet bij de planten die je mooi vindt, maar bij de plek: de grond, de zon en de maat van de border. Daarna kies je planten die daar zonder extra werk groeien.

Een beplantingsplan maken in zes stappen

  1. Meet de border op. Noteer lengte en diepte en reken het oppervlak uit in vierkante meters. Een border van 7,3 bij 1,2 meter is 9 m².
  2. Bepaal je grondsoort. Zand, klei, leem, löss of veen bepaalt welke planten het uit zichzelf goed doen. Met de gratis bodemcheck zie je welke grond er volgens de officiële bodemkaart onder jouw adres ligt.
  3. Bepaal de zon. Tel de uren direct zonlicht in de zomer. Meer dan zes uur is volle zon, drie tot zes uur is halfschaduw, minder dan drie uur is schaduw.
  4. Kies een ruggengraat en accenten. Het grootste deel van de planten vormt de ruggengraat: bodembedekkende planten en grassen die de border het hele jaar vullen, plus een paar soorten die hoogte geven en in de winter blijven staan. De rest zijn accenten die bloeien. In een naturalistische border is ongeveer zeven op de tien planten ruggengraat; in een kleine border ligt dat nog hoger.
  5. Reken de aantallen uit. Ga uit van gemiddeld vijf tot zeven planten per vierkante meter en plant elke soort in groepen, niet als losse exemplaren. De calculator planten per m² rekent het per planttype voor je uit.
  6. Teken het uit. Zet de hoogste planten achterin en de laagste vooraan, en herhaal dezelfde groepen over de lengte van de border. Dat geeft rust en maakt een smalle border langer.

Vier voorbeelden: dezelfde border, vier uitkomsten

Hieronder staat vier keer dezelfde border: 7,3 meter lang, 1,2 meter diep, 9 m², naturalistische stijl. De plannen zijn gemaakt met dezelfde rekenregels als een Slim Tuinplan. De vorm en de stijl zijn steeds gelijk; alleen de grond en het licht verschillen.

Smalle border in de zon op zandgrond

Beplantingsplan: smalle border in de zon op zandgrond, tekening op schaal

De letters in de tekening verwijzen naar de lijst. Samen 46 planten op 9 m². Lage hemelsleutel en blauwgras vullen de voorkant en houden de grond bedekt. Struisriet geeft achterin hoogte en blijft in de winter staan. Zonnehoed is het accent in de zomer.

Smalle border in de schaduw op zandgrond

Beplantingsplan: smalle border in de schaduw op zandgrond, tekening op schaal

De letters in de tekening verwijzen naar de lijst. Samen 63 planten op 9 m². In de schaduw verandert de hele lijst. Goudaardbei en zegge sluiten de bodem, muizendoorn is het hele jaar groen en koraallis geeft in de herfst oranje zaaddozen.

Smalle border in de zon op rivierklei

Beplantingsplan: smalle border in de zon op rivierklei, tekening op schaal

De letters in de tekening verwijzen naar de lijst. Samen 42 planten op 9 m². Zelfde border, zelfde zon, andere grond. Hemelsleutel en zonnehoed blijven, maar de grassen wisselen: op klei staan smele en groot prairiegras op de plek van blauwgras en struisriet.

Smalle border in de schaduw op rivierklei

Beplantingsplan: smalle border in de schaduw op rivierklei, tekening op schaal

De letters in de tekening verwijzen naar de lijst. Samen 50 planten op 9 m². Op klei in de schaduw neemt schoenlappersplant de rol van bodembedekker over, met franjekelk als bloeier in het voorjaar.

Wat de vier voorbeelden laten zien

Tussen zand en klei blijven steeds twee van de vier soorten gelijk; de andere twee wisselen. Tussen zon en schaduw verandert de hele lijst. Een voorbeeld van een ander adres overnemen betekent dus al snel planten voor de verkeerde grond. Daarom begint elk plan bij de grondsoort van je eigen adres.

Zelf maken of laten maken?

Zelf een beplantingsplan maken kan goed als je je grond kent en weet hoe groot planten worden. Reken op een paar avonden uitzoekwerk voor een border van deze maat.

Laat je het maken, dan krijg je bij Tuinzen een Slim Tuinplan voor €79: de plantenlijst met aantallen, de tekening op schaal, een seizoenskalender, een onderhoudskalender, bodemadvies en een kaart per plant. Het plan volgt de regels van een vakman en begint bij de grondsoort van jouw adres. Wat andere opties kosten, lees je in wat kost een beplantingsplan.

Veelgestelde vragen over een beplantingsplan maken

Hoeveel planten heb ik nodig per vierkante meter?

Voor vaste planten en siergrassen reken je gemiddeld op vijf tot zeven planten per vierkante meter. Kleine bodembedekkers staan dichter, grote grassen en heesters ruimer. In de vier voorbeelden op deze pagina staan 42 tot 63 planten op 9 m². Reken het voor jouw border uit met de calculator planten per m².

Kan ik een beplantingsplan online maken?

Ja. Bij Tuinzen vul je je adres in en teken je de border in op de luchtfoto. De grondsoort komt uit de officiële bodemkaart, de zon en de stijl geef je zelf op. Je kunt eerst een gratis tuinschets aanvragen.

Wat is het verschil tussen een beplantingsplan en een tuinontwerp?

Een tuinontwerp gaat over de indeling van de hele tuin: terras, paden, gazon en borders. Een beplantingsplan gaat alleen over wat er in de borders komt: welke plant, waar en hoeveel. Het Slim Tuinplan van Tuinzen is een beplantingsplan.

Werkt een beplantingsplan ook voor een smalle border?

Ja. De voorbeelden op deze pagina zijn 1,2 meter diep. In zo'n smalle border passen twee rijen achter elkaar: laag aan de voorkant en hoger achterin.

Wanneer maak je een beplantingsplan?

Maak het plan voordat het plantseizoen begint, zodat je kunt bestellen en planten op het goede moment. Het najaar en het vroege voorjaar zijn de beste plantmomenten. Meer daarover in wanneer maak je een beplantingsplan.

Waar kan ik een gratis beplantingsplan krijgen?

Een volledig beplantingsplan met tekening en aantallen is bij Tuinzen niet gratis. Wel gratis is de tuinschets: daarin staat de grondsoort van je adres en een eerste keuze planten die daarop passen.

Is er een app die een beplantingsplan kan maken?

Bij Tuinzen heb je geen app nodig. Het werkt in de browser: je vult je adres in, tekent de border in op de luchtfoto en kiest de zon en de stijl.

Kan ChatGPT mijn tuin ontwerpen?

Een AI-chatbot kan een lijst planten voorstellen, maar weet niet welke grond er onder je adres ligt. Een Slim Tuinplan van Tuinzen is niet door AI gemaakt: het volgt vaste regels van een vakman en begint bij de officiële bodemkaart.

Wat kost een beplantingsplan?

Bij een hovenier aan huis kost een beplantingsplan doorgaans €400 tot €1.500 of meer. Een Slim Tuinplan van Tuinzen kost €79. De volledige vergelijking staat in wat kost een beplantingsplan.

Probeer eerst de gratis tuinschets

Wil je zien welke planten bij jouw grond passen voordat je iets beslist? Vraag dan eerst een gratis tuinschets aan. Daarin staat de grondsoort van jouw adres en een eerste keuze planten die daarop passen.

Start gratis tuinschets →

Meer lezen: Wat kost een beplantingsplan?